Leczenie kanałowe pod mikroskopem to zabieg ratujący ząb z zapaleniem miazgi. Usuwamy zakażoną miazgę z kanałów korzeniowych, oczyszczamy je, dezynfekujemy i szczelnie wypełniamy. Mikroskop daje duże powiększenie pola zabiegowego, dzięki czemu widzimy kanały i pęknięcia niewidoczne gołym okiem. W M-Dentica w Białymstoku prowadzimy endodoncję mikroskopową u dorosłych i u dzieci.
Kiedy ząb wymaga leczenia kanałowego
O leczeniu kanałowym decyduje stan miazgi, a nie sam ból. Część zębów wymaga endodoncji, choć nic nie boli, bo miazga obumarła wcześniej. Na wizytę warto umówić się, gdy pojawia się:
- silny, pulsujący ból zęba, który nasila się po położeniu lub w nocy,
- długa reakcja na ciepło i zimno, utrzymująca się po odsunięciu bodźca,
- ból przy nagryzaniu i uczucie, że ząb jest wyższy od pozostałych,
- obrzęk dziąsła, przetoka lub ropień przy korzeniu,
- ciemnienie pojedynczego zęba po urazie,
- głęboki ubytek próchnicowy albo wypadnięte wypełnienie sprzed lat.
Rozstrzyga badanie i zdjęcie rentgenowskie. RTG zębów wykonujemy na miejscu cyfrowym radiowizjografem, a obraz widać na monitorze po kilku sekundach. Jeśli ból pojawił się nagle, przyjmujemy pacjentów w ramach pogotowia stomatologicznego w godzinach pracy gabinetu.
Leczenie kanałowe prowadzimy pod mikroskopem, w znieczuleniu i z izolacją koferdamem.
Jak przebiega leczenie kanałowe pod mikroskopem
Zabieg prowadzimy zawsze w znieczuleniu. Do jego podania używamy urządzenia QuickSleeper 4, które dawkuje środek komputerowo, dzięki czemu znieczulenie zaczyna działać szybciej i obejmuje tylko leczony ząb.
- Wywiad i diagnostyka. Oceniamy ząb, sprawdzamy żywotność miazgi i wykonujemy zdjęcie RTG.
- Izolacja koferdamem. Ząb odcinamy od śliny i bakterii cienkim arkuszem gumy. To warunek szczelnego wypełnienia kanałów.
- Otwarcie zęba i usunięcie miazgi. Pod mikroskopem odnajdujemy wszystkie kanały, także te dodatkowe i zakrzywione.
- Pomiar długości kanałów. Endometrem Propex II ustalamy, jak głęboko sięga każdy kanał.
- Opracowanie i płukanie. Kanały poszerzamy narzędziami niklowo-tytanowymi, a płyny do dezynfekcji aktywujemy urządzeniem Endo Activator.
- Wypełnienie. Kanały zamykamy gutaperką w technologii trójwymiarowej systemem Calamus Dual lub nośnikami GuttaCore.
- Kontrola. Wykonujemy zdjęcie kontrolne i ustalamy sposób odbudowy korony zęba.
Ile trwa zabieg i ile potrzeba wizyt
Pojedyncza wizyta endodontyczna trwa zwykle od 60 do 90 minut, a przy zębach trzonowych z kilkoma kanałami dłużej. W większości przypadków leczenie kończymy podczas jednej wizyty. Drugi termin bywa potrzebny przy ropniu, rozległym zakażeniu i przy powtórnym leczeniu kanałowym.
Od czego zależy koszt leczenia kanałowego
Wycenę podajemy po badaniu i zdjęciu RTG, bo różnice bywają duże. Znaczenie mają: liczba kanałów, a więc to, czy leczymy siekacz, przedtrzonowiec czy trzonowiec, trudność samego przypadku, czyli zakrzywienie i drożność kanałów, oraz to, czy jest to leczenie pierwotne, czy powtórne, z usuwaniem starego wypełnienia lub złamanego narzędzia. Osobno planujemy odbudowę zęba po leczeniu, bo ząb po endodoncji wymaga szczelnego zamknięcia, a często korony. Zakres i kolejność omawiamy przed rozpoczęciem.
Powtórna endodoncja, czyli reendo
Ząb leczony kanałowo w przeszłości potrafi boleć po latach. Zwykle dzieje się tak, gdy któryś kanał pozostał nieodnaleziony, wypełnienie jest nieszczelne albo w kanale tkwi ułamane narzędzie. Mikroskop ma tu największe znaczenie: pozwala usunąć stary materiał, udrożnić kanał zarośnięty zębiną i wydobyć fragment narzędzia bez otwierania zęba na siłę. Jeśli korzeń jest pęknięty, uczciwie mówimy o tym pacjentowi i omawiamy usunięcie zęba wraz z planem odbudowy.
Mikroskop Leica M320 w naszym gabinecie.
Czy antybiotyk zastąpi leczenie kanałowe
Nie zastąpi. Zakażona miazga nie ma już własnego ukrwienia, więc lek podany doustnie nie dociera do wnętrza kanału i nie usuwa przyczyny. Antybiotyk bywa potrzebny wtedy, gdy zakażenie wykracza poza ząb, na przykład przy rozlanym obrzęku, gorączce i złym samopoczuciu, ale wtedy jest dodatkiem do leczenia, a nie jego zamiennikiem. Ból, który ustąpił po antybiotyku, wraca po odstawieniu, bo w kanale nadal są bakterie. Piszemy o tym szerzej we wpisie o antybiotyku przy bólu zęba.
Sprzęt, na którym pracujemy
| Urządzenie |
Do czego służy w endodoncji |
| Mikroskop Leica |
powiększenie pola zabiegowego, odnajdywanie kanałów i mikropęknięć |
| Radiowizjograf |
cyfrowe zdjęcia zęba z mniejszą dawką promieniowania niż aparat tradycyjny |
| Propex II |
pomiar długości kanału korzeniowego |
| X Smart Plus i SAFproSystem |
maszynowe opracowanie kanałów narzędziami niklowo-tytanowymi |
| Calamus Dual |
szczelne wypełnienie kanału gutaperką w technologii 3D |
| QuickSleeper 4 |
komputerowo sterowane znieczulenie |
Stanowisko RTG: cyfrowy radiowizjograf, obraz widać po kilku sekundach.
Co dzieje się po leczeniu kanałowym
Przez kilka dni ząb może być tkliwy przy nagryzaniu. To normalna reakcja tkanek wokół korzenia, która stopniowo ustępuje. Ząb po leczeniu kanałowym jest bardziej kruchy, bo traci ukrwienie, dlatego zęby boczne zabezpieczamy najczęściej koroną protetyczną lub wkładem koronowo korzeniowym. Więcej praktycznych wskazówek zebraliśmy we wpisie co robić po leczeniu kanałowym, a objawy, które powinny skłonić do wizyty, opisujemy w tekście o objawach, które wskazują na zapalenie miazgi.
Gdy ząb boli po zakończonym leczeniu
Tkliwość przy nagryzaniu przez kilka dni po wypełnieniu kanałów jest normalna, bo więzadła wokół korzenia są jeszcze podrażnione. Niepokojące są objawy, które narastają: pulsujący ból, obrzęk dziąsła, gorączka albo powrót dolegliwości po okresie spokoju. Wtedy sprawdzamy zdjęcie kontrolne i szukamy przyczyny, którą bywa nieodnaleziony kanał, pęknięcie korzenia lub nieszczelna odbudowa. Część takich zębów da się uratować powtórnym leczeniem, dlatego prosimy o kontakt, zanim ból przerodzi się w ropień.
Leczenie kanałowe w ciąży i przy chorobach ogólnych
Ciąża nie wyklucza leczenia kanałowego, a nieleczone zakażenie jest dla organizmu większym obciążeniem niż sam zabieg. Pracujemy w znieczuleniu miejscowym, z izolacją koferdamem i osłoną przy zdjęciu RTG, które wykonujemy tylko wtedy, gdy jest konieczne. Najspokojniej planuje się leczenie w drugim trymestrze, choć przy ostrym bólu pomagamy w każdym momencie. Przy chorobach ogólnych i stale przyjmowanych lekach prosimy o ich listę, bo wpływa to na wybór znieczulenia i przebieg wizyty. Więcej opisujemy we wpisie o leczeniu kanałowym w ciąży.
Endodoncja u dzieci
Zęby mleczne również leczymy endodontycznie, gdy próchnica sięgnęła miazgi. U dzieci szczególnie liczy się spokojny przebieg wizyty, dlatego zaczynamy od wizyty adaptacyjnej i pracujemy w systemie na cztery ręce, razem z asystentką. Szczegóły opisujemy na stronie stomatologii dziecięcej.
Więcej o leczeniu kanałowym