Stomatologia zachowawcza to leczenie próchnicy i odbudowa zębów wypełnieniami. W M-Dentica w Białymstoku opracowujemy ubytki oszczędnie, zakładamy wypełnienia kompozytowe dopasowane kolorem do zęba, a przy rozległych ubytkach proponujemy uzupełnienia inlay i onlay. Zabiegi wykonujemy w znieczuleniu, także komputerowym.
Jak rozpoznajemy próchnicę
Ubytek zaczyna się jako biała lub brązowa plama na szkliwie i długo nie boli. Ból pojawia się dopiero wtedy, gdy próchnica sięga zębiny lub miazgi. Dlatego na przeglądzie oglądamy każdą powierzchnię zęba, a w razie wątpliwości wykonujemy zdjęcie RTG, bo próchnica na styku zębów jest niewidoczna gołym okiem.
Zdjęcie RTG wykonujemy na miejscu, bo próchnica między zębami bywa niewidoczna gołym okiem.
Próchnica między zębami
Powierzchnie styczne to miejsce, w którym próchnica rozwija się najczęściej i najdłużej pozostaje niewidoczna. Szczoteczka tam nie dociera, a ubytek rośnie od strony sąsiedniego zęba, więc gołym okiem widać go dopiero wtedy, gdy podminuje szkliwo. Podpowiedzią bywa nić, która w jednym miejscu strzępi się albo zahacza. Rozpoznanie potwierdzamy zdjęciem RTG, a leczenie prowadzimy przez powierzchnię żującą, odtwarzając kształt punktu stycznego matrycą i klinem. Dzięki temu ząb znów prawidłowo styka się z sąsiednim i nie zapychają się między nimi resztki jedzenia.
Przebieg leczenia ubytku
- Znieczulenie. Podajemy je tradycyjnie lub urządzeniem QuickSleeper 4.
- Opracowanie ubytku. Usuwamy tkanki zmienione próchnicowo, zachowując zdrową część zęba.
- Izolacja. Przy większych ubytkach zakładamy koferdam, żeby ślina nie osłabiła połączenia materiału ze szkliwem.
- Odbudowa. Wypełnienie warstwami, z odtworzeniem guzków i bruzd.
- Kontrola zwarcia. Sprawdzamy, czy ząb prawidłowo styka się z przeciwstawnym i polerujemy powierzchnię.
Kiedy wypełnienie, a kiedy inne rozwiązanie
| Sytuacja |
Rozwiązanie |
| Niewielki ubytek |
wypełnienie kompozytowe |
| Rozległy ubytek, ściany zęba osłabione |
uzupełnienie inlay lub onlay, opisane na stronie stomatologii estetycznej |
| Zapalenie miazgi |
leczenie kanałowe pod mikroskopem |
| Ząb zniszczony w dużym stopniu |
odbudowa protetyczna, najczęściej korona |
Czy głęboka próchnica zawsze kończy się leczeniem kanałowym
Nie zawsze. Gdy ubytek sięga blisko miazgi, ale ząb nie boli samoistnie i nie reaguje przedłużonym bólem na zimno, staramy się leczyć oszczędnie: usuwamy zmienione tkanki, zabezpieczamy dno ubytku preparatem i odbudowujemy ząb, a potem obserwujemy jego reakcję. Czasem zostawiamy wypełnienie czasowe na kilka tygodni. Leczenie kanałowe proponujemy wtedy, gdy miazga jest już objęta zapaleniem, o czym mówi ból samoistny, nocny lub długo utrzymujący się po bodźcu. Objawy, które na to wskazują, opisujemy we wpisie o objawach sugerujących leczenie kanałowe.
Ile wytrzymuje wypełnienie
Trwałość zależy od wielkości ubytku, higieny i obciążeń przy zgryzaniu. Małe wypełnienie w zębie przednim służy zwykle dłużej niż rozległa odbudowa w trzonowcu, która przenosi całą siłę żucia. Wypełnienie nie psuje się nagle: najpierw pojawia się nieszczelność na granicy z zębem, potem przebarwienie brzegu, a dopiero na końcu ból. Dlatego stan odbudów sprawdzamy na przeglądzie co pół roku, bo wymiana nieszczelnego wypełnienia jest prostsza i tańsza niż leczenie kanałowe zęba, do którego bakterie dostały się pod materiał.
Wymiana starych wypełnień
Stare wypełnienie wymieniamy wtedy, gdy jest nieszczelne, pęknięte albo gdy pod nim widać próchnicę na zdjęciu RTG. Sam kolor wypełnienia nie jest powodem do wymiany, choć w zębach przednich bywa nim wygląd. O wymianie wypełnień amalgamatowych piszemy we wpisie o wskazaniach do usuwania srebrnych plomb.
Ubytek opracowujemy i wypełniamy w znieczuleniu, także u najmłodszych pacjentów.
Jak zmniejszyć ryzyko próchnicy
- szczotkowanie dwa razy dziennie pastą z fluorem, przez pełne dwie minuty,
- czyszczenie przestrzeni międzyzębowych nicią lub szczoteczką,
- ograniczenie podjadania i słodkich napojów między posiłkami,
- przegląd co pół roku i usuwanie kamienia,
- lakowanie bruzd u dzieci, opisane na stronie stomatologii dziecięcej.
Na przegląd i leczenie zapraszamy do gabinetu na osiedlu Nowe Miasto w Białymstoku, od poniedziałku do piątku w godzinach 08:00-20:00. Termin ustalimy telefonicznie, dane znajdą Państwo na stronie kontaktu.
Ubytki przy dziąśle i starcie zębów
Klinowate ubytki przy szyjkach zębów nie zawsze są próchnicą. Powstają przy szczotkowaniu z dużym naciskiem twardą szczoteczką, przy zaciskaniu zębów, a także przy częstym kontakcie z kwaśnymi napojami i przy refluksie. Samo wypełnienie nie wystarczy, jeśli nie usuniemy przyczyny, bo materiał będzie wypadał. Dlatego przy takich zmianach korygujemy technikę mycia, dobieramy szczoteczkę o miękkim włosiu, a przy objawach zaciskania proponujemy szynę relaksacyjną. Starte brzegi zębów przednich odbudowujemy kompozytem, zwykle po opanowaniu przyczyny.
Suchość w ustach, leki i dieta
Ślina rozcieńcza kwasy i dostarcza składników, które odbudowują szkliwo. Gdy jest jej mniej, próchnica postępuje szybciej, nawet przy niezmienionym sposobie mycia zębów. Suchość w ustach powodują między innymi niektóre leki na nadciśnienie, alergię i depresję, oddychanie przez usta oraz odwodnienie. Znaczenie ma też sposób jedzenia: częste podjadanie i popijanie słodkich napojów utrzymuje kwaśne środowisko przez większość dnia. W takich sytuacjach zalecamy częstsze przeglądy, preparaty z fluorem i zmianę rytmu posiłków, o czym piszemy we wpisie o suchości w ustach.
